Muzeum Narodowe w Phnom Penh, otwarte w 1920 r., ma największy w Kambodży zbiór sztuki khmerskiej: według muzeum ponad 14 tys. obiektów od prehistorii po epokę Angkoru. Jest czynne codziennie 8:00–17:00, a bilet dla dorosłego cudzoziemca kosztuje 10 USD (stan na październik 2026 r.).
Dlaczego warto tu zajrzeć?
To największy w kraju zbiór sztuki khmerskiej: według muzeum w galeriach wystawiono 1877 dzieł, a w magazynie przechowuje się kolejne 12 320 obiektów. Kto najpierw zobaczy tutejsze rzeźby, kamienne nadproża, posągi Buddy i wizerunki hinduistycznych bóstw, łatwiej odczyta potem reliefy w Angkor Wat i rozpozna motywy opisane w tekście o architekturze khmerskiej.
Gmach zaprojektował George Groslier. Według muzeum budynki powstawały w latach 1917–1924, a muzeum zainaugurowano w 1920 r.; w 1968 r. środkową część wschodniej fasady odnowiono pod kierunkiem khmerskiego architekta Vanna Molyvanna. Budynek jest równie ważny jak eksponaty: Groslier wzorował ceglastą bryłę z wewnętrznym dziedzińcem i galeriami wokół ogrodu na tradycyjnej architekturze świątyń khmerskich.
Muzeum leży przy Street 13 w centralnej dzielnicy Daun Penh, tuż obok Pałacu Królewskiego (przewodnik: Pałac Królewski w Phnom Penh: bilet, godziny, strój); wejście dla zwiedzających znajduje się na rogu ulic 13 i 178. To wygodny punkt na pół dnia: stąd można dojść pieszo do Wat Phnom i Pomnika Niepodległości.
Co zobaczymy w środku?
Zbiory
W zbiorach znajdują się rzeźby z piaskowca, brązy, ceramika, wyroby z drewna, tkaniny i przedmioty etnograficzne. Są wśród nich dzieła z czasów wczesnych królestw Funan i Chenla, z epoki Angkoru (więcej w tekście o imperium Angkoru) oraz z okresu poangkorskiego. Zbiory pokazują się więc w jednej wizycie jako skrót historii sztuki Khmerów.
Muzeum dzieli zbiory na cztery grupy: kamień, metal, drewno i ceramikę. Galerie zajmują ok. 2800 m² z 5190 m² powierzchni budynku, a do zwiedzania należy też wewnętrzny dziedziniec z ogrodem i centralnym stawem. Muzeum zabiega także o zwrot rzeźb wywiezionych nielegalnie z Kambodży: według jego strony od 1996 r. udało się odzyskać osiem obiektów z katalogu „One hundred missing objects: Looting in Angkor”, przygotowanego z Międzynarodową Radą Muzeów (ICOM).
Najważniejsze eksponaty
Muzeum wyróżnia na swojej stronie m.in. te dzieła:
| Eksponat | Materiał i wymiary | Data | Pochodzenie |
|---|---|---|---|
| Wisznu (posąg stojący) | piaskowiec, wys. 193 cm | VI w., styl Phnom Da (okres Funan) | Tuol Dai Buon, prowincja Prey Veng |
| Dewi (bogini) | piaskowiec, wys. 127 cm | pierwsza połowa VII w., styl Sambor Prei Kuk | Koh Krieng koło Sambor, prowincja Kratie |
| Nadproże z Wisznu na Garudzie | różowy piaskowiec, 82 × 186 cm | trzecia ćwierć X w., styl Banteay Srei | świątynia Sralao, prowincja Siem Reap |
| Leżący Wisznu z Zachodniego Mebonu | brąz, 122 × 222 cm | druga połowa XI w. | Zachodni Mebon w Angkorze; fragmenty znaleziono w 1936 r., do muzeum trafiły 1 grudnia 1950 r. |
| Posąg króla Jayavarmana VII | piaskowiec, wys. 137,5 cm | koniec XII – początek XIII w., styl Bayon | Krol Romeas w Angkor Thom |
Leżący Wisznu to według muzeum przykład monumentalnej khmerskiej rzeźby z brązu, odlewanej metodą traconego wosku, a posąg Jayavarmana VII ma dwa odpowiedniki o identycznych twarzach: w Bangkoku i w Musée Guimet w Paryżu. Jak wyglądała stolica tego króla, opisujemy w artykule Angkor Thom – zwiedzanie wielkiej stolicy Khmerów.
Historia muzeum
Losy muzeum odzwierciedlają dzieje Kambodży:
- 1917–1924: budowa gmachu według projektu George’a Grosliera; otwarcie muzeum w 1920 r.
- 9 sierpnia 1951: kontrolę nad muzeum przejmują władze kambodżańskie.
- 1975–1979: w czasach Czerwonych Khmerów muzeum jest opuszczone.
- 13 kwietnia 1979: ponowne otwarcie; po wyzwoleniu Phnom Penh 7 stycznia 1979 r. muzeum zastano ze zbutwiałym dachem, zbiorami w nieładzie i zarośniętym ogrodem. Wielu pracowników zginęło za rządów Czerwonych Khmerów.
Drugi, znacznie mroczniejszy rozdział historii miasta pokazuje Muzeum Tuol Sleng. Muzeum Narodowe opowiada o ciągłości kultury, Tuol Sleng o próbie jej brutalnego przerwania. Oba miejsca tego samego dnia bywają emocjonalnie ciężkie, więc lepiej rozłożyć je w czasie.
Jak wygląda zwiedzanie?
Godziny i bilety (stan na 2026 r.)
Według oficjalnej strony muzeum (sprawdzone 2 października 2026 r.):
| Kategoria | Cena |
|---|---|
| Cudzoziemcy od 18 lat | 10 USD |
| Cudzoziemcy w wieku 10–17 lat | 5 USD |
| Obywatele Kambodży | 500 rieli |
| Dzieci do 9 lat i grupy szkolne | wstęp bezpłatny |
Muzeum jest otwarte codziennie od 8:00 do 17:00, a ostatnie bilety sprzedaje się o 16:30, więc wejście najlepiej zaplanować najpóźniej na 15:30–16:00.
Zasady i przewodnicy
- Zdjęcia: fotografowanie w galeriach jest zabronione; zdjęcia można robić na zewnątrz i na dziedzińcu.
- Bagaż: duże torby zostawia się w szatni przy wejściu.
- Przewodnicy: oprowadzanie dla osób indywidualnych i grup organizuje się przy wejściu; dostępne są języki khmerski, angielski, francuski i japoński.
- Czas: na zwiedzanie warto zarezerwować 60–90 minut, a miłośnikom sztuki khmerskiej nawet więcej.
Najlepiej przyjść rano lub późnym popołudniem, kiedy upał jest mniejszy, a światło na dziedzińcu ładniejsze. W ogólnym planie dnia pomoże Poradnik turysty.
Najczęstsze pytania
Co warto zobaczyć w Muzeum Narodowym w Phnom Penh?
Najcenniejsze eksponaty to m.in. posąg Wisznu z VI w. z Tuol Dai Buon, posąg Dewi z VII w. z Sambor, nadproże w stylu Banteay Srei z X w., brązowy leżący Wisznu z Zachodniego Mebonu (XI w.) i posąg króla Jayavarmana VII (przełom XII i XIII w.).
Czy warto odwiedzić Muzeum Narodowe w Phnom Penh?
Tak, zwłaszcza jeśli stolica ma być czymś więcej niż przystankiem przed Siem Reap. Muzeum pokazuje długą, spójną tradycję artystyczną Khmerów, a nie tylko ruiny Angkoru czy tragiczne skojarzenia z XX wiekiem.
Ile kosztuje bilet do Muzeum Narodowego w Phnom Penh?
Dorosły cudzoziemiec płaci 10 USD, cudzoziemiec w wieku 10–17 lat 5 USD, a obywatel Kambodży 500 rieli. Dzieci do 9 lat i grupy szkolne wchodzą bezpłatnie (stan na październik 2026 r.).
W jakich godzinach jest otwarte Muzeum Narodowe?
Codziennie od 8:00 do 17:00; ostatnie bilety sprzedaje się o 16:30.
Czy w Muzeum Narodowym można robić zdjęcia?
Nie w galeriach. Zdjęcia można robić na zewnątrz i na dziedzińcu.
Pierwszą wersję tego artykułu napisał w 2010 r. Dariusz Kozicki; obecną opracowała Redakcja ABC Kambodża.
Zdjęcie główne: Marcin Konsek, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons
Źródła
- National Museum of Cambodia: Information for visitors (godziny, bilety, zasady, przewodnicy)
- National Museum of Cambodia: Museum History (1877 dzieł na wystawie i 12 320 w magazynie, budowa 1917–1924 i otwarcie w 1920 r., stan po 1979 r., powierzchnia galerii, zwroty zrabowanych obiektów)
- National Museum of Cambodia, opisy eksponatów: Wisznu, Dewi, nadproże ze Sralao, leżący Wisznu, Jayavarman VII
.jpg){kind=link}